Wysokość emerytury w Polsce pozostawia wiele do życzenia. Nic więc dziwnego, że tak wielu emerytów co rok postanawia nie rezygnować z pracy zarobkowej, pobierając jednocześnie świadczenie z ZUS-u. Sprawdzamy, jak wiele dorobić będą mogli emeryci w 2020 roku, by nie stracić prawa do emerytury.

Autor: Halszka Gronek
Dodano: 09.02.2020
Udostępnij:

Świadczenie emerytalne w Polsce posiada stosunkową niską stopę zastąpienia. Oznacza to, że stosunek wysokości emerytury do przeciętnej płacy otrzymywanej w przeszłości przez emeryta jest znacznie niższy niż w przypadku naszych sąsiadów. Z tego względu wielu emerytów decyduje się – mimo pobierania świadczenia – na kontunuowanie aktywności zawodowej. Warto jednak pamiętać, że polskie przepisy przewidują pewne limity zarobkowe, po przekroczeniu których dorabianie do emerytury nie będzie możliwe bądź opłacalne.

Brak gotówki? Sprawdź nasz ranking najlepszych pożyczek dla emerytów.

Limit dochodów – kiedy obowiązuje?

Limit dochodów generowanych przez seniorów dotyczy jedynie rencistów, a więc osób mających ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy lub do renty rodzinnej, a także emerytów, którzy zdecydowali się na tak zwaną wcześniejszą emeryturę.

Wcześniejsza emerytura wnosi limit dochodów

Wcześniejsza emerytura to specjalny przywilej przysługujący osobom urodzonym po 1 grudnia 1948 roku, które pracowały w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. By móc liczyć na wcześniejszą emeryturę, trzeba jednak spełnić jeszcze kilka dodatkowych wymogów.

Po pierwsze, kobiety muszą mieć co najmniej 55 lat, a mężczyźni – 60 lat. Po drugie, potencjalny emeryt musi posiadać udokumentowane okresy składkowe i nieskładkowe na dzień 1 stycznia 1999 roku. Gwoli doprecyzowania, dla kobiet ów okres powinien wynosić co najmniej 20 lat, a dla mężczyzn – 25 lat. Co niezwykle ważne, w zakresie tego okresu znaleźć się musi co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Ostatni warunek umożliwiający skorzystanie ze wcześniejszej emerytury dotyczy programu OFE. Z wcześniejszej emerytury mogą skorzystać osoby, które nie przystąpiły do OFE, a jeśli przystąpiły, powinny one złożyć wniosek o przeniesienie środków z OFE na dochody budżetu państwa. Na koniec warto dodać, iż istnieje ścisła lista zawodów uprawniających do jeszcze szybszej emerytury. Są to między innymi pracownicy portów handlowych, żeglugi powietrznej i morskiej, hutnictwa czy produkcji ołowiu i kadmu.

Kiedy nie obowiązuje limit dochodów?

Jak zaznaczyliśmy w poprzedniej części artykułu, limit dochodowy dotyczy jedynie rencistów oraz świadczeniobiorców korzystających ze wcześniejszej emerytury. Osoby, które przeszły na tradycyjną emeryturę już po przekroczeniu wieku emerytalnego, nie muszą przejmować się progiem dochodowym. Mówiąc prościej: nawet jeżeli pracujący seniorzy w wieku emerytalnym będą dużo zarabiać, nie wpłynie to niekorzystnie na wysokości ich emerytury.

Co ciekawe, limit dochodów generowanych przy emeryturze nie obejmuje również osób, które:

  • pobierają emeryturę częściową,
  • mają rentę inwalidy wojennego z tytułu pobytu w obozie i w miejscach odosobnienia (lub przysługuje im prawo do emerytury po takiej osobie),
  • mają rentę inwalidy wojskowego w związku ze służbą wojskową,
  • pobierają rentę rodzinną po zmarłym w trakcie służby żołnierzu.

 

Ilu emerytów dorabia do emerytury?

Według danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na koniec 2018 roku w Polsce blisko aż 750 tysięcy emerytek i emerytów pozostawało aktywnych zawodowo przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia emerytalnego. To bardzo wiele, zważywszy na fakt, iż pod koniec 2018 roku liczba pracujących emerytów wzrosła aż o 30% względem danych za rok 2014.

Zestawienie danych Głównego Urzędu Statystycznego dotyczących ogólnej liczby emerytów w Polsce z informacjami udostępnionymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozwala orzec, iż odsetek pracujących emerytów na koniec 2018 roku wynosił 11,3 procenta. Realny procent dorabiających emerytów najpewniej jest jeszcze większy, gdyż w zestawieniu ZUS-owskim nie uwzględniono emerytów pobierających świadczenie z KRUS-u.

Co ciekawe, z danych ZUS-u wynika, iż kobiety zdecydowanie częściej od mężczyzn podejmują się pracy mimo osiągnięcia wieku emerytalnego i otrzymania prawa do świadczenia. Kobiety stanowią 56% wszystkich pracujących emerytów, a mężczyźni – tylko 44%.

Dlaczego kobiety chętniej podejmują się pracy zarobkowej mimo pobierania emerytury? Powodów takiego stanu rzeczy może być wiele. Z pewnością jednak do najczęstszych czynników skłaniających emerytki do utrzymania aktywności zawodowej jest niższy próg wieku emerytalnego oraz statystycznie udowodniony fakt otrzymywania zdecydowanie niższego świadczenia od zakładu ubezpieczeń.

Dlaczego emeryci dorabiają?

Ciężko orzec o jednej, wspólnej dla wszystkich motywacji do dorabiania wśród emerytów. Przyglądając się rzeczywistej sytuacji seniorów w Polsce, można oszacować, iż jednym z powodów przedłużonej aktywności zawodowej jest chęć osiągniecia dodatkowych dochodów. Prawdą jest, że średnia emerytura w Polsce w wielu przypadkach nie pozwala na spokojne prowadzenie gospodarstwa domowego. Seniorzy decydują się więc na podjęci pracy – tym chętniej, że mogą liczyć oni na bardzo korzystne zasady ubezpieczeń społecznych.

W Polskim systemie ubezpieczeń społecznych istnieje „emeryckie ułatwienie” polegające na wyłączaniu z obowiązku wnoszenia niektórych składek w przypadku tak zwanych zbiegu tytułów. Taki mechanizm ma zastosowanie przykładowo wtedy, gdy emeryt prowadzi działalność gospodarczą – podlega on wówczas ubezpieczeniu zdrowotnemu, ale nie emerytalnemu i rentowym. Biorąc pod uwagę tegoroczne składki ZUS dla firm, zniżki dotyczące emerytów-przedsiębiorców są naprawdę korzystne.

Najwięcej pracujących emerytów żyje na Mazowszu

W raporcie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za rok 2018 czytamy, iż najwięcej pracujących emerytów zamieszkuje centrum Polski, a dokładniej województwo mazowieckie (16,1%). Na drugim miejscu zestawienia znalazł się Śląsk (15,2%). Co ciekawe, województwo śląskie jest jedynym regionem w Polsce, gdzie wśród pracujących emerytów przeważają mężczyźni – stanowią oni aż 59,5% tej populacji. Na drugim końcu zestawienia znalazło się natomiast Podlasie, gdzie zaledwie 2,1% emerytów dorabia do świadczenia.

Dane ZUS-u wskazują, iż średnio, biorąc pod uwagę każde województwo w Polsce, na każdy 1000 osób pobierających emeryturę aż 131 dodatkowo dorabia. Najwięcej pracujących emerytów na 1000 osób świadczeniobiorców zamieszkuje województwo wielkopolskie (154) i mazowieckie (153). Z kolei najmniejszą liczebność pracujących odnotujemy w województwie podkarpackim (82 osób na 1000 świadczeniobiorców) i świętokrzyskim (95 osób).

Nieco inaczej prezentuje się rozkład terytorialny pracujących emerytów w przeliczeniu na 1000 osób pracujących w gospodarce narodowej. Najwięcej pracujących emerytów w przeliczeniu na każdy 1000 osób pracujących w gospodarce narodowej zamieszkuje województwa: zachodniopomorskie (70), śląskie (69), dolnośląskie i łódzkie (po 64). Natomiast najmniej z nich spotkamy w województwie kujawsko-pomorskim, lubelskim, mazowieckim i podlaskim (w każdym z tych regionów odpowiednio po 52 osoby na każdy 1000).

Komentarze