Katastrofa demograficzna w Polsce?

Katastrofa demograficzna w Polsce?

author
Halszka Gronek
05 stycznia 2024
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Czy wobec coraz gorszych wyników, o których alarmują eksperci rynkowi i państwowe organy statystyczne, można mówić o katastrofie demograficznej w Polsce? I w jaki sposób kondycja polskiej populacji wpłynie na wydolność systemu emerytalnego?

Katastrofa demograficzna w Polsce

Sytuacja demograficzna w Polsce jest tematem, któremu poświęca się w ostatnim czasie sporo uwagi. Jak wskazują ostatnie raporty i prognozy GUS, sytuacja demograficzna kraju jest bardzo trudna. W Polsce panuje poważny niż demograficzny – odnotowuje się znacznie większą liczbę zgonów niż narodzin. Wielu obawia się, że obecni 20- i 30-latkowie, z tego powodu, nie będą mogli liczyć na otrzymanie godnej emerytury w przyszłości. Najnowsze dane nie pozostawiają wątpliwości, możemy śmiało mówić o katastrofie demograficznej. Spójrzmy na doniesienia z raportu GUS i opublikowane przez nich prognozy. 

Prognozy GUS dotyczące sytuacji demograficznej w Polsce w latach 2023-2060

W sierpniu 2023 roku Główny Urząd Statystyczny opublikował na swojej stronie internetowej raport “Prognoza ludności na lata 2023 – 2060”. Jest to szczegółowa prognoza demograficzna, którą Urząd regularnie aktualizuje. Jak wynika z jego analiz:

  • Będzie postępował proces starzenia się ludności Polski, co oznacza wzrost odsetka osób w wieku 65 lat i więcej oraz duży spadek liczby dzieci i młodzieży (0–17 lat). Jedynie w scenariuszu wysokim przewiduje się utrzymanie liczby osób poniżej 18 lat na poziomie zbliżonym do 2022 r.
  • Prognozowany jest (oprócz scenariusza wysokiego) wyraźny spadek liczby urodzeń, co związane będzie przede wszystkim ze spadkiem liczby kobiet w wieku prokreacyjnym. Przewiduje się, że pomiędzy 2022 r. a 2060 r. ich liczba spadnie z 8,7 do 6,3 mln w scenariuszu wysokim i do 4,8 mln w niskim.

Źródło: stat.gov.pl

Przewidywania nie są optymistyczne, jak widzimy, potwierdzają pogłębianie się nieciekawej sytuacji demograficznej Polski. Po pierwsze raporty jasno wskazują na to, iż znacznie wzrośnie liczba osób w wieku nieprodukcyjnym, natomiast współczynnik urodzeń pozostawać będzie na bardzo niskim poziomie.

We wszystkich trzech scenariuszach, zaprezentowanych przez GUS, można zauważyć, że w kolejnych latach zmniejszy się znacznie liczba kobiet w wieku prokreacyjnym, a co za tym idzie drastycznie spadnie liczba urodzeń. Liczba kobiet pomiędzy 15. a 49. rokiem życia w 2022 roku wynosiła 8,7 mln. Zgodnie ze scenariuszem wysokim za niecałe dwadzieścia lat liczba grupa ta zmniejszy się aż o 1,8 mln, według średniego o 1,9 mln, a niskiego o ponad 2 mln (2,1 mln).

Źródło: stat.gov.pl

Ograniczona liczebność potencjalnych matek to również mniejsza liczba urodzeń. W dłuższej perspektywie może to prowadzić do jeszcze większych problemów demograficznych oraz wpływać na zmiany w strukturze wiekowej społeczeństwa. W 1980 roku w Polsce odnotowano rekordową liczbę narodzin, które wyniosły około 699 000 dzieci. Porównując te dane do bardziej współczesnych, jak na przykład tych z 2022 roku, możemy zauważyć ogromną różnicę. W 2022 roku w Polsce urodziło się tylko 305,1 tys. dzieci. Warto dodać, iż jeszcze 10 lat temu współczynnik ten był na znacznie wyższym poziomie (w roku 2012 roku odnotowano 372 tys. narodzin).

Źródło: stat.gov.pl

Zupełnie odwrotnie wygląda sytuacja w przypadku zgonów. Wszystkie przewidywania i zgromadzone dane wskazują na znaczny przyrost liczby zgonów na przestrzeni następnych kilkudziesięciu lat. Nie rokuje to najlepiej.

Źródło: stat.gov.pl

GUS już w 2019 roku pisał:

Obserwowane zmiany demograficzne wskazują, że od kilkunastu lat sytuacja ludnościowa Polski nie zmienia się istotnie – jest nadal trudna. W najbliższej perspektywie także nie należy oczekiwać znaczących zmian zapewniających stabilny rozwój demograficzny. Nadal niska liczba zawieranych małżeństw oraz obserwowane od ćwierćwiecza zmiany w trendzie dzietności będą miały negatywny wpływ także na przyszłą liczbę urodzeń, ze względu na zdecydowanie mniejszą w przyszłości liczbę kobiet w wieku rozrodczym.

Źródło: stat.gov.pl

Sytuacja demograficzna Polski - przyczyny

Nie jest tajemnicą, iż od kilku lat obserwuje się tendencję spadkową w dziedzinie urodzeń. Niższe niż oczekiwane współczynniki urodzeń stawiają Polskę i rządzących przed poważnym wyzwania związanym z zapewnieniem i utrzymaniem równowagi demograficznej w państwie. Istnieje wiele różnych przyczyn, które doprowadziły do tej sytuacji. Eksperci wskazują, iż ogromne znaczenie mają w tym przypadku czynniki ekonomiczne, ale również społeczne. Do najczęściej wymienianych należą:

  • wzrastające koszty utrzymania,
  • problemy w odnalezieniu stabilności finansowej,
  • trudności w godzeniu ścieżki zawodowej z życiem rodzinnym,
  • zmieniające się, ewoluujące role społeczne.

To te elementy często bezpośrednio rzutują na to, jakie społeczeństwo podejmuje decyzje dotyczące zakładania rodziny. Coraz więcej osób w Polsce znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, zmusza ich to do poszukiwania różnych form wsparcia. Wśród tych rozwiązań dużą popularnością cieszą się kredyty gotówkowe oraz chwilówki(ranking chwilówek znajdziesz w naszym wpisie – Ranking chwilówek),które są dobrą opcją zasilenia domowego budżetu. Warto zaznaczyć iż masa, zwłaszcza młodych, ludzi rezygnuje z rodzicielstwa właśnie z powodu braku stabilności finansowej. Młodzi, wykształceni coraz częściej szukają pracy poza granicami kraju, wskazując przede wszystkim, że czekają tam na nich lepszych perspektywy, zarówno pod względem zawodowym, jak i życiowym. Nie pozostaje to bez znaczenia dla rozwoju naszego państwa i sytuacji demograficznej.

Warto zwrócić uwagę również na proces starzenia się społeczeństwa, którego skutkiem jest również wzrost średniej długości życia. Na pierwszy rzut oka jest to zjawisko pozytywne. Wymaga ono jednak przede wszystkim tego, by osobom starszym zapewniona została właściwa i kompleksowa opieka zdrowotna. Zmieniająca się struktura wiekowa społeczeństwa polskiego ma również wpływ na rynki pracy, nie pozostaje obojętna dla systemu emerytalnego i ogólnego rozwoju gospodarki państwowej. 

Polska polityka demograficzna - wyzwania

W Polsce muszą zostać podjęte działania, które zachęcą obywateli do rodzicielstwa, ale również zwiększą atrakcyjność kraju dla młodych ludzi. W tej sytuacji warto pomyśleć nad większym wsparcie finansowym dla rodzin czy elastyczniejszymi formami zatrudnienia. Szybko starzejące się społeczeństwo generuje kolejne wyzwania, z którymi państwo będzie musiało się mierzyć w najbliższych latach. Wzrost liczby osób starszych tworzy przede wszystkim potrzebę dostosowania i ulepszania systemów opieki zdrowotnej oraz emerytalnej. 

Źródła:

stat.gov.pl

author
Halszka Gronek
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Wszystkie komentarze

Nnn
Nnn
2020-08-01 22:57:09

Mieszkam w Bykowie tu większość kobiet nie pracuje, nie dziwię się, że mają po jednym dziecku. Z jednej pensji trudno wyżyć.

Podobne artykuły

PKO Ubezpieczenia z zyskiem przekraczającym 100 mln zł w 2020 roku

PKO Bank Polski poinformował w komunikacie prasowym, że PKO Ubezpieczenia zakończyło ubiegły rok z wynikiem wynoszącym 101 100 000 złotych netto. Tym samym spółka zachowała bardzo wysoką stabilność finansową z ROE na poziomie 22,6. Sprawdzamy szczegóły.

author
Patryk Byczek
03 marca 2021
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Od czerwca 2018 punkty karne nie będą się sumować

Dobra wiadomość dla kierowców, którym zdarza się złamać przepisy drogowe. Od czerwca bieżącego roku punkty karne za wykroczenia drogowe nie będą się sumować. Limit do przekroczenia nie będzie już tak prosty.

author
Patryk Byczek
22 stycznia 2018
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

ING Bank Śląski przedstawia subwencje PFR dla firm

ING Bank Śląski przystąpił do „Tarczy Finansowej PFR” – programu skierowanego do mikro, małych oraz średnich przedsiębiorstw. Klienci Banku w ciągu kilku najbliższych dni będą mogli złożyć odpowiedni wniosek o subwencję Polskiego Funduszu Rozwoju dla swoich firm. Klienci mogą składać wnioski od 29 kwietnia 2020 roku od godziny 18:00.

author
Patryk Byczek
30 kwietnia 2020
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Odwołanie od decyzji MOPS

Nie zgadzasz się z decyzją MOPS-u? Napisz odwołanie. Masz na to 14 dni od momentu otrzymania negatywnej decyzji. Sprawdzamy, co powinno zawierać odwołanie i wyjaśniamy, jak je napisać.

author
Katarzyna Wasiłowska
23 marca 2020
Ekspertka finansowa, absolwentka Uniwersytetu Gdańskiego, nauczycielka i redaktorka na zadluzenia.com. Specjalizuje się w klarownym tłumaczeniu finansów, łącząc doświadczenie pedagogiczne z praktyczną wiedzą z branży.

Profi Credit w Stalowej Woli

Profi Credit to druga największa firma pożyczkowa w Polsce. Firma oferuje Klientom pożyczki pozabankowe do 25 000 złotych. Poniższe dane dotyczą placówki w Stalowej Woli.

author
Dominika Byczek
08 czerwca 2019
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.

Pożyczka 1600 zł – kto oferuje?

Czy potrzebujesz dodatkowej gotówki? W naszym zestawieniu znajdziesz dostępne online pożyczki w wysokości 1600 złotych, które możesz otrzymać bez zbędnych formalności. Dzięki opcji skorzystania z pierwszej pożyczki za darmo, jeśli wybrana firma to oferuje, całkowity dług często równa się pożyczonej kwocie. Zapoznaj się ze szczegółami.

author
Patryk Byczek
10 sierpnia 2023
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.
Porównaj