Jak nie dziedziczyć długów?

Jak nie dziedziczyć długów?

author
Dorota Grycko
18 stycznia 2024
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com od 2021, absolwentka filologii polskiej Uniwersytetu Gdańskiego. Specjalizuje się w edukacji, także finansowej, pomagając czytelnikom zrozumieć i kontrolować swoje finanse.
Kategoria

Dziedziczenie spadku nie zawsze jest czymś pozytywnym. Oprócz pieniędzy, nieruchomości i innych materialnych rzeczy, możemy odziedziczyć również długi. Podpowiadamy, jak można uniknąć odpowiedzialności za długi zmarłego.

Spis treści:

  1. Kto otrzyma spadek z długami?
  2. Czy spadek trzeba przyjąć?
  3. Jak nie dziedziczyć długów?
  4. Dziedziczenie długu przez małoletniego
Zwiń spis treści

Kto otrzyma spadek z długami?

Dziedziczenie spadku po bliskiej nam osobie,  jest to kwestia, z którą większość z nas w pewnym momencie, będzie musiało się zmierzyć. Pamiętajmy jednak, że odziedziczyć możemy pozostawiony majątek, ale również niespłacone kredyty (na przykład kredyty gotówkowe lub hipoteczne), pożyczki (między innymi chwilówki lub pożyczki na raty) i inne nieuregulowane zobowiązania zmarłego.

W Polsce wszelkie zasady dziedziczenia – przede wszystkim ich kolejność – zostały uregulowane w Kodeksie Cywilnym. Możemy rozróżnić dwa rodzaje dziedziczenia – ustawowe i testamentowe. Każde z nich charakteryzuje się innymi cechami. Dziedziczenie testamentowe to nic innego jak spisana przed śmiercią wola spadkodawcy. Zmarły mógł zapisać swój majątek każdej osobie, niezależnie od tego, czy jest z nim spokrewniona. Do dziedziczenia ustawowego dochodzi wówczas, gdy spadkodawca nie sporządził testamentu lub osoby, które zostały wskazane w testamencie, nie chcą go przyjąć. Ważne jest to, że spadek obciążony długami, dziedziczy się na tych samych zasadach co spadek bez długów.

Zasady dziedziczenia są następujące:

  • małżonek i dzieci zmarłego,
  • wnuki — dziedziczą w sytuacjach, kiedy dzieci lub małżonek spadkodawcy nie żyją, lub zrzekną się spadku,
  • rodzice — kiedy spadkodawca nie ma dzieci lub wnuków, lub wszyscy zdecydowali się na odrzucenie spadku, wówczas dziedziczy go po połowie małżonek lub rodzice zmarłego,
  • rodzeństwo spadkodawcy — zaraz po rodzicach, pierwszymi uprawnionymi członkami rodziny jest rodzeństwo zmarłego.
  • zstępni spadkodawcy — są to dzieci i wnuki rodzeństwa spadkodawcy.
  • dziadkowie lub zstępni dziadków spadkodawcy — w sytuacji, kiedy spadkodawca nie miał małżonka, rodzeństwa ani zstępnych rodzeństwa, spadek dziedziczą dziadkowie.

Jeśli cała rodzin zrzeknie się spadku, trafia on do Gminy, którą zamieszkiwał zmarły. Nie mogąc określić miejsca zamieszkania spadkodawcy, spadek z długami dziedziczy Skarb Państwa.

Czy spadek trzeba przyjąć?

Najważniejszą informacją jest to, że jeśli dowiemy się o odziedziczeniu spadku z długami, mamy pół roku na podjęcie decyzji o tym, co zrobić ze spadkiem i towarzyszącym mu długiem. Możemy odrzucić spadek lub go przyjąć.

Przyjęcie spadku nie jest obowiązkowe, istnieje kilka możliwych stanowisk do zajęcia odnośnie zapisanego nam spadku – przyjęcie spadku wprost, odrzucenie spadku lub przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Jeżeli nie złożysz żadnego oświadczenia, sprawa zostanie rozpatrzona według ostatniej opcji.

Przyjęcie spadku

Spadek możemy przyjąć na dwa sposoby – składając oświadczenie przed sądem lub notariuszem. Złożenie takiego wniosku automatycznie zobowiązuje nas do wzięcia odpowiedzialności za zaległości finansowe spadkodawcy. Może okazać się, że suma majątku jest zdecydowanie niższa od długów, wówczas musimy tę różnicę uregulować.

Odrzucenie spadku

Przed podjęciem jakiejkolwiek decyzji dotyczącej spadku, powinniśmy na spokojnie się zastanowić co najlepiej zrobić. Na ewentualne odrzucenie spadku mamy 6 miesięcy od momentu, w którym dowiemy się o jego otrzymaniu. Składając oświadczenie o odrzuceniu spadku, zrzekamy się zarówno aktywów (czyli wszystkich wartościowych elementów majątku zmarłego, takich jak pieniądze, nieruchomości, samochody), jak i długów. Należy pamiętać, że odrzucenie spadku przez daną osobę, nie oznacza, że został on również odrzucony przez jej dzieci. Każda pełnoletnia osoba musi osobiście złożyć odpowiednie oświadczenie.

Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza

Spadek z dobrodziejstwem inwentarza oznacza, że spadkobierca odpowiada za długi zmarłego nie przekraczając wysokości odziedziczonego majątku. W praktyce oznacza to, że spadkobierca dziedziczy aktywa i długi osoby zmarłej, które są częścią masy spadkowej. Jednak za długi odpowiada wyłącznie do wysokości odziedziczonych aktywów.

Przykład: Jeśli spadkobierca otrzyma spadek w wysokości 100 000 zł, a długi wynoszą 150 000 zł, to spadkobierca będzie odpowiadał za zobowiązania finansowe jedynie do wysokości 100 000 zł, czyli równowartości majątku.

Jak nie dziedziczyć długów?

Jeśli chcemy uniknąć dziedziczenia długu, najlepiej zrzec się spadku w całości. Możesz to zrobić składając oświadczenie przed sądem lub notariuszem. Pamiętajmy jednak, że według Kodeksu Cywilnego, dług przejmą następni członkowie rodziny.

Innym rozwiązaniem jest nieskładanie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, wtedy automatycznie odziedziczymy spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Jak pisaliśmy wyżej, w takiej sytuacji kwota zadłużenia nie będzie wyższa niż kwota aktywów.

Odrzucenie spadku u notariusza

Odrzucić spadek można u notariusza, na pisemny lub ustny wniosek spadkobiercy. Aby wszystko przebiegło zgodnie z procedurą, najlepiej się wcześniej przygotować – zabrać ze sobą potrzebne dokument: dowód osobisty, akt urodzenia i akt zgonu spadkodawcy.

Odrzucenie spadku w sądzie

Odrzucić spadek możemy także sądzie, ale jest to zdecydowanie bardziej skomplikowana procedura. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem notarialnie poświadczonym.

Dziedziczenie długu przez małoletniego

Rejestr Dłużników pokazuje, że zaległości alimentacyjne w Polsce są bardzo wysokie. Każde dziecko zapewne boi się, czy po śmierci rodzica, odziedziczy dług alimentacyjny. Uspokajamy, że dziedziczenie długów nie obejmuje obowiązku alimentacyjnego. Jak przeczytamy w Kodeksie Cywilnym, dziedziczeniu podlegają prawa i obowiązki majątkowe, a alimenty są obowiązkiem osobistym. Po śmierci osoby, której zasądzono alimenty, obowiązek ich spłacania wygasa. Niestety, jest jedno “ale”. Jeśli dłużnik pozostawi po sobie nieuregulowane zobowiązania alimentacyjne, taką należność musi uregulować spadkobierca takiego długu, najczęściej są to dzieci, które takie alimenty otrzymywały.

Niepełnoletni spadkobiercy zawsze dziedziczą dług z dobrodziejstwem inwentarza. Aby się tak stało, wniosek musi złożyć rodzic lub opiekun prawny. Następnie pismo trafia do Sądu Rodzinnego, aby można było zarządzać spadkiem w imieniu małoletniego. W kolejnym kroku trzeba złożyć wniosek, w którym musi znaleźć się:

  • odpis zgody sądu na zarządzanie majątkiem dziecka,
  • akt urodzenia dziecka,
  • odpis aktu zgonu spadkodawcy.
author
Dorota Grycko
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com od 2021, absolwentka filologii polskiej Uniwersytetu Gdańskiego. Specjalizuje się w edukacji, także finansowej, pomagając czytelnikom zrozumieć i kontrolować swoje finanse.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Podobne artykuły

PKO BP w Przeworsku

PKO BP to największy bank w Polsce. Zobacz placówki i oddziały w Przeworsku – godziny otwarcia, dane adresowe oraz ofertę.

author
Aleksandra Gościnna
01 października 2019
Ekspertka finansowa, magister Uniwersytetu Gdańskiego i absolwentka studiów podyplomowych na UW. W latach 2021-2023 redaktor naczelny zadluzenia.com. Specjalistka ds. e-marketingu i promocji online.

Alior Bank w Skawinie

Alior Bank jest jednym z największych banków detalicznych w Polsce. Sprawdzamy placówki i oddziały w Skawinie – zapoznaj się z godzinami otwarcia, danymi kontaktowymi i opiniami.

author
Aleksandra Gościnna
08 lipca 2019
Ekspertka finansowa, magister Uniwersytetu Gdańskiego i absolwentka studiów podyplomowych na UW. W latach 2021-2023 redaktor naczelny zadluzenia.com. Specjalistka ds. e-marketingu i promocji online.

Inspektorat ZUS w Lesznie

Zakład Ubezpieczeń Społecznych posiada 39 oddziałów w największych polskich miastach. Do każdego oddziału przynależą jednostki podległe, takie jak Inspektoraty i Biura Terenowe. Sprawdzamy dane Inspektoratu w Lesznie: kontakt, dane adresowe, infolinię oraz godziny otwarcia.

author
Patryk Byczek
19 sierpnia 2019
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Kiedy zapłacimy najmniej za wakacje w biurze podróży?

Prezes TUI w rozmowie z Business Insider Polska zdradził, kiedy kupować wycieczki, by wyjechać na zagraniczne wakacje z biurem podróży dosłownie za grosze. Są tylko trzy terminy w ciągu roku, w których za wykup wakacji zapłacimy najmniej.

author
Dominika Byczek
22 września 2019
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.

PKO ostrzega przed nowym oszustwem

Jeżeli jesteś Klientem banku PKO BP i podczas logowania się do internetowego serwisu bankowego widzisz czerwone komunikaty ostrzegające - zawsze staraj się przeczytać czego dotyczą. To może uratować Cię przed utratą pieniędzy. 

author
Patryk Byczek
28 lutego 2018
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Bank Pekao przejmie BGŻ?

Czy kolejny Bank działający na polskim rynku zmieni właściciela ? Jak podaje gazeta "Parkiet", Bank Pekao rozważa zakup Banku Gospodarki Żywnościowej (BGŻ).

author
Patryk Byczek
07 sierpnia 2013
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.
Porównaj