Czy dane klienta banku mogą trafić do BIG?

Baza BIK (Biuro Informacji Kredytowej) zawiera informacje o kredytobiorcach i ich zobowiązaniach kredytowych (np. spłata kredytu, korzystanie z karty kredytowej).

Bazy BIGów (Biur Informacji Gospodarczej) zawierają informacje o dłużnikach, zalegających ponad 60 dni ze spłatą zobowiązania na przykład za opłaty za czynsz, energię, mandaty.

W dalszej części artykułu przedstawiamy w skróconej wersji schemat udostępnienia informacji na linii BIK-BIG albo bank/SKOK-BIG.

Generalnie zaległe zobowiązania w bazach BIG-ów nie są widoczne w raportach BIK. Zobowiązania widoczne w bazie BIK mogą być udostępnione dla baz BIG tylko po spełnieniu poniższych warunków:

• jeżeli BIK S.A. podpisał z danym Biurem Informacji Gospodarczej umowę o współpracy,
• jeżeli przedsiębiorca współpracujący z BIG uzyskał pisemne upoważnienie klienta do przekazania danych z BIK do BIG.

W tym przypadku Biuro Informacji Gospodarczej jest w rzeczywistości swoistym pośrednikiem pomiędzy przedsiębiorcą a Biurem Informacji Kredytowej. Jakie jest uzasadnienie takiej konstrukcji prawnej? Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Zwróćmy uwagę, iż tylko banki/SKOKi mogą sprawdzać potencjalnego klienta w BIK.

Przedsiębiorcy współpracujący z BIGami nie są w stanie „prześwietlić” potencjalnego klienta, jeżeli do tej pory nie trafił do BIG (a jeżeli tam trafił to znaczy, że może być niesolidny, bo w BIG w praktyce gromadzi tylko dane negatywne). Jest to więc korzystne dla potencjalnych klientów, którzy mogą pochwalić się pozytywną historią kredytową przed sprzedawcą energii, operatorem pocztowym, gminą itp. i tym samym otrzymać korzystniejszą ofertę. Zobacz także, na czym polega scoring kredytowy i jak go poprawić.

W bazie BIG może zostać udostępniona informacja dot. klienta  konkretnego banku, po spełnieniu poniższych warunków:

• bank zawarł umowę współpracy z BIG,
• bank zawarł w umowie z klientem klauzulę informującą o warunkach, na jakich bank przekaże dane niesolidnego kredytobiorcy do BIG,
• minęło 60 dni od daty płatności,
• zaległość wynosi 200 zł gdy jesteśmy konsumentem lub 500 zł, gdy jesteśmy przedsiębiorcą,
• bank doręczył wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania danych do BIG,
• od doręczenia wezwania minęło 30 dni, a kredytobiorca nie uregulował zobowiązania.

Są to dokładnie te same warunki, jakie muszą spełnić przedsiębiorcy, by umieścić dłużnika w bazie BIK. Po co w takim razie takie rozwiązanie? Banki nie mogłyby przekazać danych niesolidnych dłużników do BIG, ponieważ nie dochowałyby tajemnicy bankowej. W ten sposób uzyskują ustawowe zwolnienie z tajemnicy bankowej (ale muszą pamiętać o zawarciu klauzuli w umowie kredytowej) oraz dodatkowe narzędzie mobilizujące kredytobiorców do terminowego regulowania zobowiązań.

Banki, rozpatrując wniosek kredytowy, korzystają z danych zawartych w BIK. Potencjalny kredytobiorca powinien mieć na uwadze, że banki mogą również skorzystać z danych zawartych w Biurach Informacji Gospodarczej, a obecność klienta w bazach BIG jest negatywnym sygnałem dla banku.

Dla kredytobiorcy, będącego jednocześnie potencjalnym klientem przedsiębiorcy (operatora telefonii komórkowej, sprzedawcy energii), transfer informacji kredytowej może mieć znaczenie. W BIG mogą być widoczne conajmniej 60-dniowe zaległości w spłacie kredytów/pożyczek przez potencjalnego klienta. Od przedsiębiorcy zależy, czy i w jakim stopniu weźmie ten fakt pod uwagę, podczas zawierania umowy.