Najem mieszkania – poradnik UOKiK

Sprzedaż lub kupno nowego mieszkania to poważna decyzja. Możemy samodzielnie zamieścić ogłoszenie w sieci lub zlecić to specjalnej agencji. W jaki sposób działać, aby nie wpaść w kłopoty przy tak istotnych wyborach? UOKiK przygotował rady dla wszystkich, którzy już posiadają lub dopiero chcą nabyć nieruchomości w przyszłości.

Zasady ograniczonego zaufania – poradnik UOKiK

1. Uwaga na firmy, które pobierają opłaty za udostępnianie adresów – możesmy zapłacić pieniądze w zamian za przekazany kontakt, którego w rzeczywistości nigdy nie zobaczymy.

2. Upewnijmy się, że pośrednik zweryfikował stan techniczny i prawny mieszkania – nikt z nas nie chce kupić przysłowiowego “kota w worku”, dlatego dociekliwość i ciekawość jest w tej kwestii bardzo wskazana.

3. Przeczytajmy dokładnie umowę i sprawdźmy, czy nie ma w niej niedozwolonych klauzul, np. że agentowi należy się prowizja, chociaż kupca znaleźliśmy osobiście – na sprawdzenie dokumentów warto poświęcić trochę więcej czasu – tak, abyśmy każdej decyzji byli w stu procentach pewni.

4. Nie płać z góry za udostępnienie oferty lub szczegółowych informacji o niej – każdy zainteresowany kupnem ma prawo wiedzieć, ile zapłaci za mieszkanie i poznać wszystkie dodatkowe koszty. Także wysokość prowizji agencji powinna być jasno określona i uwzględniać podatek VAT.
 

UOKiK apeluje, aby zwrócić uwagę w umowie na to, czy nie ma w niej klauzul niedozwolonych, np. zakwestionowanych przez UOKiK w ubiegłym roku u pośredników z województw łódzkiego i świętokrzyskiego:
 

"- wyłączenie odpowiedzialności pośrednika za niezgodność oferty ze stanem faktycznym i prawnym. Agent powinien rzetelnie wykonywać swój zawód. Do jego obowiązków należy przynajmniej wstępna weryfikacja zgłaszanej oferty – obejrzenie mieszkania, sprawdzenie ksiąg wieczystych. Jeśli z powodu zaniedbania pośrednika, poniesiesz stratę, możesz ubiegać się przed sądem o odszkodowanie. Niezależnie od tego zanim podejmiesz decyzję, sam obejrzyj mieszkanie,

– pozwalają na żądanie prowizji po wygaśnięciu umowy o pośrednictwo. Taki zapis agencja może wykorzystać, aby żądać pieniędzy, nawet gdy nie przyczyniła się do transakcji. UOKiK dopuszcza zastrzeżenie wynagrodzenia po wygaśnięciu umowy, ale tylko wobec konkretnej oferty i w indywidualnie ustalonym terminie. Wtedy w umowie musi być sprecyzowane, że chodzi o klientów skojarzonych przez daną agencję, którzy zawrą transakcję dotyczącą konkretnej nieruchomości w ciągu np. 3 kolejnych miesięcy,

– w tzw. umowach na wyłączność nakazują zapłatę prowizji, gdy do transakcji doszło bez udziału pośrednika. Według UOKiK wyłączność dotyczy tylko pośrednictwa, a nie samej sprzedaży lub najmu. Jeśli więc przy umowie na wyłączność, sam (bez pomocy innej agencji) znajdziesz kupca lub najemcę, to żądanie prowizji jest bezprawne,

– przewidują kary umowne, jeśli nie zapłacisz prowizji. Zgodnie z prawem kary umowne dotyczą tylko zobowiązań niepieniężnych, a wynagrodzenie dla pośrednika takim nie jest. Jeśli zwlekasz z zapłatą, agencja może ci naliczyć odsetki – nie wyższe od ustawowych".

Urząd przypomina, że w przypadku, kiedy umowę podpisaliśmy przez Internet lub poza siedzibą agencji (np. na klatce schodowej oglądanego mieszkania lub w kawiarni), mamy prawo od niej odstąpić bez podawania powodu i ponoszenia konsekwencji w ciągu 14 dni. 
 

W takiej sytuacji, to pośrednik powinien nas o tym poinformować i udostępnić formularz odstąpienia. Natomiast, w momencie, gdy to agent na pisemną prośbę rozpoczął już wykonywanie usług, musimy mu zapłacić za świadczenia spełnione do chwili odstąpienia od umowy.
 

Zawsze warto pamiętać o tym, iż w sytuacji, kiedy agent nie wywiązał się z obowiązków zapisanych w umowie, możemy złożyć reklamację. 
 

UOKiK udostępnił specjalny numer telefonu dla wszystkich zainteresowanych sprawą konsumentów:
 

Infolinia konsumencka:
Tel. 801 440 220 lub 22 290 89 16 
 

Adres e-mail:
[email protected]