Urlop babciny w Polsce?

Płatny urlop dla babci i dziadka na opiekę nad wnukiem? Takie rozwiązanie pozytywnie ocenia minister rodziny Elżbieta Rafalska. Czy jest szansa na wdrożenie takiego programu w Polsce?

Minister rodziny zaznacza, że takie rozwiązanie z powodzeniem funkcjonuje już na Węgrzech. W ostatnim czasie Elżbieta Rafalska odwiedzała ten kraj w celu porównania, jak funkcjonuje tam system pomocy rodzinom. Wizja płatnych urlopów na opiekę nad wnuczkiem wydała się szefowej resortu rodziny szczególnie atrakcyjna.

Czym jest urlop babciny?

W Polsce urlop babciny jeszcze nie funkcjonuje, więc – by wskazać, jak mógłby wyglądać – można posłużyć się węgierskim przykładem. W tym kraju urlop babciny przydzielany jest babciom i dziadkom zamiast urlopu macierzyńskiego dla rodzica dziecka. Jak to wygląda w praktyce?

Matka na Węgrzech ma prawo do trzyletniego płatnego pobytu na urlopie macierzyńskim. Może jednak skrócić ten okres i wtedy prawo do wolnego przysługuje właśnie babci lub dziadkowi. Urlop babciny może trwać zatem tyle, o ile krócej matka korzysta z urlopu macierzyńskiego.

Jeżeli zatem matka już po roku od urodzenia dziecka chce wrócić do pracy, to jeszcze przez 2 lata babcia lub dziadek mogą korzystać z urlopu babcinego w celu sprawowania opieki nad wnukiem.

Polski urlop babciny

Minister Elżbieta Rafalska bardzo pochlebnie wypowiadała się o węgierskim rozwiązaniu:

Jest jednak zasadnicza różnica pomiędzy systemem polskim a węgierskim. Tam urlop macierzyński trwa aż 3 lata, więc urlop babciny nie jest urlopem dodatkowym, a po prostu przyznawanym zamiast urlopu matki.

W Polsce urlop macierzyński i rodzicielski trwa jedynie rok. Czy zatem urlop dla babci lub dziadka przysługiwałby zamiast tego pierwszego roku? Trudno wziąć taką opcję pod uwagę, ponieważ w pierwszym roku to zazwyczaj matka, a nie babcia, jest najbliżej dziecka.

Po upływie roku matka w Polsce może jeszcze skorzystać z okresu bezpłatnego urlopu macierzyńskiego. Jeżeli nie ma z czego się utrzymywać, musi wrócić do pracy, a dzieci zostawić pod opieką babci albo oddać je do żłobka. Babcia pracująca dzieckiem się jednak nie zajmie. Czy w tym momencie pomocne byłyby właśnie płatne babcine urlopy?

Babcie nie mają czasu zajmować się wnukami

Obecnie często podkreśla się, że babcie mają mniejsze niż kiedyś możliwości zajmowania się wnukami. Powodem tych zmian jest wydłużenie wieku emerytalnego. Dodatkowe lata pracy odbierają  seniorom czas, który mogli oni spędzać z wnukami.

Być może niektóre pracujące babcie lub dziadkowie chcieliby pomóc swoim dzieciom w wychowaniu potomstwa, ale nie mają takiej możliwości. Niektóre środowiska od lat postulują, by seniorom przyznawany był chociażby bezpłatny urlop babciny.

Na oficjalne deklaracje dotyczące tego, czy projekt zostanie wprowadzony w Polsce, musimy jeszcze poczekać.