Alimenty – najważniejsze informacje

Alimenty – najważniejsze informacje

author
Halszka Gronek
02 sierpnia 2018
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Alimenty powszechnie kojarzone są ze specjalnym świadczeniem, jakie jedno z rozwiedzionych rodziców dziecka ma obowiązek uiszczać w celu zapewnienia swemu potomkowi odpowiednich warunków życia. W praktyce jednak alimenty mają o wiele szerszy zakres zastosowania. Kto i w jakich przypadkach może się o nie ubiegać?

Spis treści:

  1. Czym są alimenty?
  2. Komu przysługują alimenty?
  3. Alimenty na dziecko
  4. Alimenty na żonę
  5. Wysokość alimentów
  6. Do kiedy należy płacić alimenty?
Zwiń spis treści

Czym są alimenty?

Alimenty to świadczenia, które swą nazwę zawdzięczają łacińskiemu rzeczownikowi „alimentum” oznaczającego „pokarm”. Są one regularnymi i obligatoryjnie (czyli obowiązkowo) spełnianymi świadczeniami pieniężnymi na rzecz innych osób fizycznych.

Obowiązek alimentacyjny, a więc powinność uiszczania świadczenia na rzecz osoby trzeciej, wynika zwykle z zawartych między danymi osobami więzi rodzinnych:

  • pokrewieństwa,
  • powinowactwa,
  • małżeństwa.

Odpowiednią podstawą prawną, która reguluje zakres i zasady opłacania świadczeń alimentacyjnych, jest pierwotny Kodeks rodzinny i opiekuńczy wraz z jego kolejnymi nowelizacjami. Opis kwestii obowiązku alimentacyjnego znaleźć można w Dziale III Kodeksu pt. „Obowiązek alimentacyjny”. Warto pamiętać o tym, iż niepłacenie świadczenia może skutkować powstaniem długu. W tym wypadku jedynymi dostępnymi zobowiązaniami mogą okazać się pożyczki dla zadłużonych.

Komu przysługują alimenty?

Według obecnie obowiązujących przepisów prawnych alimenty przysługują przede wszystkim:

  • dzieciom (od ich rodziców) – ta grupa uprawnionych posiada najszerszy zakres uprawnień. Nadrzędnym obowiązkiem wszystkich rodziców jest bowiem zapewnienie dziecku utrzymania na odpowiednim poziomie – aż do momentu, gdy będzie ono w stanie samodzielnie się utrzymać,
  • rodzicom (także ojczymowi i macosze), dziadkom, wnukom, małżonkom oraz rodzeństwu – wskazane podmioty z tej grupy uprawnionych będą mogły uzyskać świadczenie alimentacyjne wtedy, gdy wykażą, iż znajdują się w niedostatku i potrzebują pomocy ze strony swego krewnego,
  • matce pozamałżeńskiego dziecka (od ojca dziecka) – w tym przypadku należne są alimenty w wysokości kosztów 3-miesięcznego utrzymania matki w okresie porodu – niezależnie od faktu, czy znajduje się ona w niedostatku,
  • rozwiedzionemu małżonkowi – każdy rozwodnik ma szansę uzyskać od byłego małżonka alimenty, o ile nie został on uznany za jedyną osobę winną rozwodu i  jeśli wnioskujący znajduje się w niedostatku,
  • osobie przysposobionej – w tym przypadku osobą zobowiązana do spłacenia alimentów może być osoba przysposabiająca,
  • pasierbowi w stosunku do ojczyma lub macochy – pasierb lub pasierbica ma prawo uzyskać alimenty od swej macochy lub ojczyma, jeśli fakt otrzymania takowego świadczenia odpowiadać będzie zasadom współżycia społecznego.

Alimenty na dziecko

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi rodzice zobowiązani są do świadczenia obowiązku alimentacyjnego względem swego dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie – chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi rodzice zobowiązani są do świadczenia obowiązku alimentacyjnego względem swego dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie – chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

O czym warto wiedzieć, do chwili ukończenia przez dziecko 18. roku życia alimenty wypłacane są przez jednego z rodziców do ręki drugiego rodzica – choć zdarza się, iż sąd w swym wyroku określi inny sposób realizacji świadczenia. Po ukończeniu 18. roku życia alimenty wypłacane są natomiast bezpośrednio potomkowi rodzica. Warto także sprawdzić do kiedy należy płacić to świadczenie.

Alimenty na żonę

Powszechnie wiadomym jest, że obowiązek alimentacyjny ciąży na rozwiedzionych małżonkach – zwłaszcza wtedy, jedna ze stron została pokrzywdzona w czasie trwania związku, a w konsekwencji – uznana za wyłącznie winną rozpadowi małżeństwa.

Warto jednak wiedzieć, iż obowiązek alimentacyjny dotyczy także trwających w małżeństwie par. Oboje małżonkowie zobowiązani są bowiem – każdy według swych sił oraz możliwości majątkowych – przyczyniać się do zaspokajania potrzeb wspólnie stworzonej rodziny.

Każdy z małżonków ma prawo dochodzić przed sądem alimentów zarówno w chwili, gdy z małżeństwa zrodziły się dzieci, jak i wtedy, gdy dzieci nie ma. Zakres obowiązku alimentacyjnego uzależniony jest oczywiście od możliwości zarobkowych i majątkowych każdego z małżonków – choć nie wyznaczają go tylko faktyczne zarobki, ale też potencjalna wielkość dochodów, jakie każdy partner mógłby osiągnąć wykorzystując swoje możliwości. W trakcie ustalania obowiązku alimentacyjnego między małżonkami obowiązuje zasada równej stopy życiowej. Oznacza to, iż obowiązek alimentowania jednego z małżonków wobec drugiego ma zapewnić stronie domagającej się alimentów taki sam poziom życia, co jej partnera lub partnerki.

Wysokość alimentów

Wysokość zasądzonego przez odpowiedni organ władzy sądowniczej świadczenia alimentacyjnego ustalana jest indywidualnie w przypadku każdej jednostki.

Nie ma żadnego odgórnie wskazanego zakresu kwoty alimentów.

Do ustalenia przez sąd wysokości obowiązku alimentacyjnego brane są pod uwagę takie informacje, jak udokumentowane potrzeby strony żądającej alimentów (np. stan zdrowia czy koszt życia) czy możliwości zarobkowe i majątkowe strony płacącej świadczenie.

Do kiedy należy płacić alimenty?

Obowiązek spłacania alimentów na dziecko istnieje nawet wtedy, gdy potomek strony zobowiązanej do wypłacania świadczenia ukończył 18 lat i jest formalnie osobą dorosłą.

Pełnoletniość strony żądającej alimentów nie jest bowiem granicą, która pozwoliłaby płatnikom świadczenia na uwolnienie się od obowiązku uiszczania alimentów.

Każda osoba spokrewniona lub spowinowacona z nami ma prawo do otrzymywania alimentów, jeśli nie jest w stanie z uzasadnionych powodów samodzielnie się utrzymać. W przypadku pełnoletniego dziecka okolicznością taką może być fakt pobierania nauki lub niepełnosprawność potomka. W niektórych przypadkach alimenty mogą także ulec przedawnieniu.

author
Halszka Gronek
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Podobne artykuły

Bank Spółdzielczy w Siedlcach sesje przychodzące i wychodzące

Chcesz sprawdzić, o której godzinie pieniądze dotrą na konto w Banku Spółdzielczym w Siedlcach? A może chcesz wiedzieć, o jakiej porze przelew zostanie realnie wysłany z konta w tym banku? Sprawdź sesje przychodzące i wychodzące Elixir w Bank Spółdzielczym Siedlce.

author
Patryk Byczek
22 września 2019
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

500+ zmniejsza zadłużenie Polaków

Badanie BIG InfoMonitor oraz BIK na temat programu "Rodzina 500+" pokazuje, że prawie co trzeciej rodzinie, która pobiera świadczenie, udało się wyjść z długów.

author
Aneta Jankowska
02 września 2017
Dziennikarka, ukończyła studia dziennikarskie na Uniwersytecie Gdańskim i zdobyła doświadczenie w Radiu MORS. Posiada praktyczne doświadczenie finansowe jako właścicielka kawiarni.

Vishing – na czym polega?

Uwaga na vishing – to wyłudzanie danych w trakcie rozmowy telefonicznej. Przed oszustwem ostrzegają największe banki w Polsce. Tłumaczymy, czym jest vishing i radzimy, jak go uniknąć.

author
Dominika Byczek
21 kwietnia 2020
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.

Odpowiedzialny biznes w ING Banku Śląskim

Trzydzieści jeden dobrych praktyk ING Banku Śląskiego zostały opublikowane w tegorocznym raporcie “Odpowiedzialny biznes w Polsce 2018. Dobre praktyki”. Raport Forum Odpowiedzialnego Biznesu podsumowuje zaangażowanie firm w Polsce w realizację zasad odpowiedzialnego biznesu.

author
Patryk Byczek
28 marca 2019
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Nowe rachunki firmowe w PKO BP

PKO BP wystartował z nową ofertą rachunków dla firm. Zamiast pięciu kont, przedsiębiorcy będą mieli dwa: PKO Konto Firmowe i PKO Konto dla Biznesu.

author
Dominika Byczek
27 czerwca 2016
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.

Vivus

Vivus oferuje szybkie pożyczki, o które możemy wnioskować poprzez stronę internetową, infolinię oraz aplikację mobilną. Maksymalna kwota, o jaką możemy się starać to 7500 zł. Czas spłaty wybieramy w okresie od 1 do 30 dni. Nie trzeba obawiać się ukrytych kosztów, gdyż firma informuje o wszystkich przed podpisaniem umowy.    

author
Aleksandra Gościnna
12 stycznia 2020
Ekspertka finansowa, magister Uniwersytetu Gdańskiego i absolwentka studiów podyplomowych na UW. W latach 2021-2023 redaktor naczelny zadluzenia.com. Specjalistka ds. e-marketingu i promocji online.
Porównaj