Kasa fiskalna – kto musi ją posiadać?

Polskie przepisy prawne od lat regulują konieczność posiadania kas rejestrujących (tak zwanych kas fiskalnych) przez sprzedawców towarów i dostawców usług. Niestety z każdym kolejnym rokiem liczba branż zwolnionych z obowiązku stosowania kas rejestrujących maleje.

 Od tej zasady istnieje kilka wyjątków. Obowiązek posiadania kas nie dotyczy wyżej omówionych sprzedawców, o ile:

• ich klientami są wyłącznie firmy i jednostki samorządowe lub państwowe,
• ich obrót w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył 20 000 złotych, a w przypadku działalności prowadzonej przez niepełny rok – proporcjonalnie wyliczonej wartości progu obrotowego (uwaga: do obrotu nie wlicza się sprzedaży nieruchomości, środków trwałych oraz wartości prawnych i niematerialnych),
• udział obrotów uzyskiwanych z tej sprzedaży w obrotach ogółem w poprzednim roku był wyższy niż 80%.

W pozostałych przypadkach (poza trzema wyżej wymienionymi wyjątkami) przymus posiadania kasy rejestrującej będzie obowiązywał. Tym samym sprzedawcy towarów i dostawcy usług zobowiązani zostaną do zakupu kasy po upływie dwóch miesięcy następujących po miesiącu, w którym doszło do powstania konieczności korzystania z kasy (na przykład poprzez przekroczenie progu 20 000 zł obrotu).  Sprawdź także pożyczki na raty.

W poprzedniej części artykułu wskazaliśmy na trzy przypadki, w których możliwe jest, aby sprzedawcy towarów i dostawcy usług zostali zwolnieni z obowiązku stosowania kas fiskalnych. By sprawę nieco skomplikować, ustawodawca wyznaczył listę działalności, których nie dotyczą owe warunki zwolnienia z obowiązku fiskalnego. 

Pełna lista działalności, w przypadku których nie obowiązuje możliwość zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania, została opracowana w ministerialnym rozporządzeniu z dnia 28 grudnia 2018 roku. Warto także dodać, iż w przypadku przedsiębiorców, którzy świadczą usługi bezwzględnie wyłączone ze zwolnienia z kasy fiskalne, konieczne jest zainstalowanie kasy nie w ciągu dwóch miesięcy od pojawienia się takowej konieczności, lecz jeszcze przed pierwszą dokonaną transakcją. 

Jak wyjaśniliśmy już w poprzedniej części artykułu, przymus rejestrowania sprzedaży za pomocą kasy fiskalnej dotyczy, najogólniej mówiąc, przedsiębiorców, którzy sprzedają towary lub usługi na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, a także – na rzecz rolników ryczałtowych. Ustawodawca w gronie objętych obowiązkiem fiskalnym nie uwzględnił więc sprzedawców, których klientami są osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, jednostki nieposiadające osobowości prawnej (na przykład spółki osobowe) oraz osoby prawne (korporacje, spółki kapitałowe, spółdzielnie itp.). 

Co bardzo ważne, obowiązek posiadania kasy fiskalnej nie dotyczy przedsiębiorców, którzy sprzedają towary lub świadczą usługi wyłącznie na rzecz firm, organizacji oraz organów administracji samorządowej i państwowej.

Ustawodawca przewidział także grono czynności, jakie są bezwględnie zwolnione z obowiązku ewidencjonowania za pomocą kas fiskalnych. Pełną ich listę (obecnie – 49 pozycji) znaleźć można w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2018 roku.

Obowiązek rejestrowania sprzedaży za pomocą kasy fiskalnej dotyczy przedsiębiorców, którzy sprzedają towary lub usługi osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej, a także – rolnikom ryczałtowym (zwolnionym z obowiązku opłacania podatku VAT). Od tej zasady istnieje kilka wyjątków. Najważniejsze z nich dotyczą limitów obrotowych.

Warto pamiętać, że przedsiębiorstwo niespełniające limitów wciąż jeszcze może liczyć na zwolnienie z obowiązku ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kas fiskalnych. Stanie się tak, jeśli jego wyłączną klientelę stanowią firmy, jednostki lub organy administracji samorządowej i państwowej, albo wtedy, gdy prowadzona przezeń działalność znajdzie się w gronie praktyk bezwzględnie zwolnionych

Podstawowym aktem prawnym, jaki nakłada na polskich podatników obowiązek prowadzenia ewidencji sprzedażowej przy użyciu kas fiskalnych, jest tak zwana ustawa o VAT. Mowa oczywiście o Ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Dokument ten znajduje się w Dzienniku Ustaw nr 54 na rok 2004, pod pozycją 535.