Polski rynek finansowy, tak jak każdy inny obszar państwowy, kontrolowany jest przez szereg wzajemnie uzupełniających się instytucji. Sprawdziliśmy więc, jakie podmioty nadzorują polski przepływ finansów i czym zajmuje się każda z tych instytucji.

Autor: Halszka Gronek
Dodano: 12.09.2018
Udostępnij:

Spis treści:
1. Na czym polega nadzór nad rynkiem finansowym?
2. Kto sprawuje nadzór?
3. Podstawa prawna.

 

NA CZYM POLEGA NADZÓR NAD RYNKIEM FINANSOWYM?

Rynek finansowy jest ogromnym obszarem państwowym, którego działanie i wynikające z niego następstwa bezpośrednio oddziałują na tysiące polskich podmiotów i miliony indywidualnych Konsumentów. 

Aby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie rynku finansowego, uszczelnić i ustabilizować jego kanały, a także by zbudować wobec niego społeczne zaufanie, państwo polskie wyznaczyło specjalne instytucje, których zadaniem jest kontrolowanie działalności owego rynku. 
 

Nadzór nad rynkiem finansowym w Polsce dotyczy obszarów: bankowego, emerytalnego, ubezpieczeniowego oraz kapitałowego. Ponadto instytucje zajmujące się kontrolą polskich finansów nadzorują także przepływ pieniądza elektronicznego, działanie agencji ratingowych oraz podmiotów płatniczych.
 

 

KTO SPRAWUJE NADZÓR?

Instytucji, które sprawują w Polsce rolę nadzorczą względem rynku finansowego, jest aż sześć. Każda z nich zajmuje się odrębnymi kwestiami i każda czuwa nad odrębnym sektorem finansów państwowych, lecz wszystkie razem wzajemnie się uzupełniają i gwarantują stabilność oraz bezpieczeństwo całego rynku.

Komisja Nadzoru Finansowego
Jednym z najważniejszych filarów wieloinstytucjonalnej kontroli polskiego rynku finansowego jest Komisja Nadzoru Finansowego. Podmiot ten został powołany do życia w dniu 29. sierpnia 1997 roku wraz z uchwaleniem przez ówczesny sejm  Prawa bankowego i Ustawy o Narodowym banku Polskim. 
 

Komisja Nadzoru Finansowego kontroluje i reguluje działanie bankowego sektora polskiego rynku finansowego. Do jej głównych zadań zalicza się im. określanie zasad funkcjonowania banków, nadzorowanie ich wewnętrznych statusów i przepisów oraz dokonywanie okresowych ocen stanu ekonomicznego banków. 
 

KNF nie działa w bezpośrednim kontakcie z indywidualnymi Konsumentami na rzecz ich potrzeb i składanych skarg, lecz reguluje ogólne zasady, jakie swym zasięgiem oddziaływują na setki tysięcy użytkowników rynku finansowego. Dzieje się tak m.in. na wskutek ogłaszania oficjalnych wytycznych dla banków, takich jak Rekomendacja S czy Rekomendacja T

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
W przeciwieństwie do sposobu działania Komisji Nadzoru Finansowego, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wraz z stojącym na jej czele Prezesem jest instytucją, która bezpośrednio zajmuje się sprawami Konsumentów i to właśnie w celu ich rozstrzygania została powołana do życia.
 

Prezes UOKiK stoi na czele dobra użytkowników polskiego rynku finansowego. Jego zadaniem jest czuwanie m.in. nad tym, by polskie przedsiębiorstwa zawierały legalne porozumienia oraz by nie nadużywały swej pozycji i władzy wobec słabszych podmiotów. 
 

Prezes Urzędu zajmuje się także tropieniem i dyskredytacją przedsiębiorstw, które stosują praktyki naruszające zbiorowe interesy polskich Konsumentów. Dbając o dobro użytkowników rynku finansowego, Prezes UOKiK może publicznie ogłaszać ostrzeżenia o podmiotach naruszających zasady etyki rynkowej.

Rzecznik Konsumentów
Podczas gdy Komisja Nadzoru Finansowego zajmuje się regulacją ogólnych zasad działania banków, a Prezes UOKiK walczy o prawa zbiorowych interesów konsumenckich, Rzecznik Konsumentów zajmuje się „pracą u podstaw” – czyli podejmowaniem działań w przypadku indywidualnych sporów lub skarg. 
 

Organ Rzecznika Konsumentów działa w każdym powiecie lub w mieście na prawach powiatu właśnie w zakresie ochrony praw poszczególnych Konsumentów. Do kompetencji tej instytucji należy przede wszystkim doradztwo i reprezentacji procesowa pokrzywdzonych. 
 

Rzecznik prowadzi także edukację konsumencką w zakresie praw i obowiązków użytkowników rynku finansowego, zapewnia bezpłatną pomoc poradniczą i dba o ścisłą współpracę z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Inspekcją Handlową.

Narodowy Bank Polski
Narodowy Bank Polski jest polskim bankiem centralnym, którego siedziba znajduje się w Warszawie. Instytucja ta znana jest także jako „Bank banków”, bowiem to właśnie ona ma wyłącze prawo do emitowania polskich banknotów, a jej zakres działalności znacznie przekracza kompetencje banków komercyjnych. 
 

Nadrzędnym celem polityki NBP jest dbanie o stabilny poziom cen w Polsce – przy jednoczesnym zachowaniu dobrej polityki gospodarczej i wspieraniu. Bank centralny zajmuje się także organizowanem rozliczeń pieniężnych czy dysponowaniem rezerwami dewizowymi. 
 

Bank banków odpowiada za całościowy budżet państwa polskiego i reguluje płynność całego krajowego sektora bankowego, poprzez kontrolowanie finansów banków komercyjnych i ich ewentualne refinansowanie (więcej o tym w artykule Kredyt lombardowy – co to jest?). 

Rzecznik Finansowy
Urząd Rzecznika Finansowego jeszcze do 2015 roku nosił nazwę Rzecznika Ubezpieczonych. Do kompetencji tej instytucji należy przede wszystkim dbanie o interesy osób ubezpieczonych (lub uprawnionych do umów z ubezpieczenia), które mają problemy z wyegzekwowaniem swych należności od agencji ubezpieczeniowych. 
 

Rzecznik Finansowy nie tylko udziela informacji i merytorycznego wsparcia ubezpieczonym, lecz w razie potrzeby ma także możliwość zainterweniowania w sprawę i niesienia rzeczywistej pomocy pokrzywdzonych użytkownikom rynku finansowego. 
 

Urząd Rzecznika Finansowego dba także o dobro członków otwartych funduszy emerytalnych i uczestników pracowniczych programów emerytalnych. W razie potrzeby instytucja ta ma możliwość współpracowania z zagranicznymi organizacjami konsumenckimi, a nawet z Rzecznikiem Praw Obywatelskich. 

Ministerstwo Finansów
Niezwykle ważnym filarem wieloinstytucjonalnej kontroli nad polskim rynkiem finansowym jest Ministerstwo Finansów, czyli centralny organ administracji rządowej odpowiedzialny za dział finansów publicznych. 
 

Ministerstwo wraz ze stojącym na jej czele szefem resortu (Ministrem) zajmuje się projektowaniem budżetu państwa, kierowaniem sprawami podatków, regulacją długu publicznego oraz oczywiście – finansowaniem samorządów terytorialnych. 
 

W obecnym rządzie stanowisko szefa resortu finansów pełni ministra Teresa Czerwińska (od 9. stycznia 2018 roku). Sekretarzem stanu Ministerstwa Finansów jest natomiast Marian Banaś, pełniący jednocześnie funkcję szefa Krajowej Administracji Skarbowej. 

 

PODSTAWA PRAWNA

Podstawowym aktem prawnym, jaki reguluje zasady działaności organu Rzecznika Konsumentów, jest Ustawa z dnia 16. lutego 2007 roku i ochronie konkurencji i konsumentów. Na podstawie tego samego dokumentu ukonstytuowane zostały zasady funkcjonowania UOKiK.
 

Komisja Nadzoru Finansowego została powołana do życia na mocy Ustawy z dnia 21. lipca 2006 roku o nadzorze nad rynkiem finansowym. Podstawę funkcjonowania instytucji Rzecznika Finansowego jest natomiast Ustawa z dnia 5. sierpnia 2015 roku o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym.
 

Zakres działań Narodowego Banku Polskiego regulowany jest na mocy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2. kwietnia 1997 roku oraz Ustawy z dnia 29. sierpnia 1997 roku o Narodowym Banku Polski
 

Oceń:
1 Gwiazdka2 Gwiazdki3 Gwiazdki4 Gwiazdki5 Gwiazdek
Średnia: 5 / 5, łącznie 1 ocen
Komentarze (0)

bardzo prosto i przejrzyscie opisane, dzieki wielkie !