Podpisanie intercyzy, choć coraz częstsze w Polsce, budzi niepokój. Sprawdźmy zatem, czy świadczyć to może o nieszczerym uczuciu, czy świadomym dbaniu o finanse przyszłej rodziny. Więcej szczegółów w naszym dzisiejszym artykule. Zapraszamy!

Autor: Dominika Sobieraj
Dodano: 05.03.2020
Udostępnij:

Spis treści:

1. Intercyza – co to jest?
2. Rodzaje intercyzy.
3. Podstawa prawna.
4. Jak ustanowić intercyzę?
5. Wady i zalety. 
6. Ile kosztuje intercyza?
7. Wzór intercyzy.
8. Intercyza a długi.
9. Najczęstsze pytania.
10. Podsumowanie. 

INTERCYZA – CO TO JEST?

Coraz więcej młodych par decyduje się na zawarcie intercyzy małżeńskiej. Intercyza to – najprościej mówiąc – umowa o charakterze majątkowym zawarta przez małżonków u notariusza. Podpisywana jest w obecności obojga małżonków.

Sposoby zawarcia intercyzy 

  1. Przed ślubem (obowiązuje ona od momentu zawarcia małżeństwa).
  2. Po ślubie (już w trakcie trwania małżeństwa).

Warto w tym miejscu dodać, iż w Polsce automatycznie obowiązuje wspólność majątkowa w momencie zawarcia związku małżeńskiego, jeśli nie podpisano intercyzy. Wynika tak wprost z przepisów prawa. Jeśli zależy nam na tym, by wstępując w związek małżeński, posiadać osobne majątki ze współmałżonkiem, należy zadbać o ustanowienie stosownej umowy notarialnej odpowiednio wcześniej.

RODZAJE INTERCYZY

Wyjaśnienie prawa intercyzowego w Polsce powinniśmy rozpocząć od opisania trzech obowiązujących typów umów majątkowych małżeńskich. Poniżej zamieszczamy ich  spis wraz z krótką charakterystyka.

W kwestii umowy rozszerzającej wspólność ustawową, należy także pamiętać, że ustawodawca zabrania rozszerzania wspólności na:

1. Przedmioty odziedziczone przez małżonka zapisu czy darowizny (ofiarowane wyłącznie dla jednego z małżonków –  np. dom),
2. Wierzytelności z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub rozstrojenie zdrowia, jeśli nie należą do tzw. wspólności ustawowej,
3. Majątkowe  prawa wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom (np. gdy ktoś jest w spółce cywilnej),
4. Prawa należące do grupy niezbywalnych, odnoszące się do jednej osoby tj.: prawa alimentacyjne, służebność osobista,
5. Niewymagalne jeszcze wierzytelności z tytułu wykonywanej pracy każdego małżonka.
6. Nagrody osobiste, prawa autorskie czy też różne przedmioty służące zaspokojeniu potrzeb tylko jednego ze współmałżonków.

 

Podstawa prawna

Aktem prawnym, który reguluje kwestię umów majątkowych małżonków, jest Ustawa z dnia 25 lutego 1964 roku znana powszechnie jako Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Dokument ten w swej pierwotnej  wersji wszedł w życie wraz z początkiem  1965 roku.  Jego treść znaleźć można w Dzienniku Ustaw nr 9 na rok 1964, pod pozycją 59.

Poniżej zamieszczamy podstawowe zapisy prawne związane z majątkiem osobistym małżonków, ograniczoną wspólnotą majątkową i umową majątkową małżeńską.

§

PODSTAWA PRAWNA

 

Art. 33. Składniki majątku osobistego

Do majątku osobistego każdego z małżonków należą:
1) przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej;
2) przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił;
3) prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom;
4) przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków;
5) prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie;
6) przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość;
7) wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków;
8) przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków;
9) prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy;
10) przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

 

Art. 47. Umowa majątkowa małżeńska

§ 1. Małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa.
§ 2. Umowa majątkowa małżeńska może być zmieniona albo rozwiązana. W razie jej rozwiązania w czasie trwania małżeństwa, powstaje między małżonkami wspólność ustawowa, chyba że strony postanowiły inaczej.

 


Źródło: Dz.U.2019.0.2086 t.j. – Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy

JAK USTANOWIĆ INTERCYZĘ?

By spisać stosowną umowę inetercyzową, należy udać się do kancelarii notarialnej, gdyż umowa musi być w formie aktu notarialnego.
Należy mieć ze sobą dowód osobisty, gdyż zostanie w ten sposób potwierdzona tożsamość.
Jeśli para jest już po ślubie, to musi okazać też skrócony akt małżeństwa.

WADY I ZALETY INTERCYZY

ILE KOSZTUJE INTERCYZA?

Koszty wyglądają inaczej w przypadku narzeczonych – są niższe, a inaczej w przypadku podpisywania intercyzy już po ślubie – są wtedy wyższe.

Kiedy na intercyzę podpisują narzeczeni, kwota taksy notarialnej (ustalonej przez Ministra Sprawiedliwości) wynosi 400 zł. Do tego doliczany jest podatek VAT.

Kiedy intercyzę podpisują małżonkowie –  wydatek będzie większy – w przedziale od 100 zł do 10 000 zł. Zależy to od wartości majątku.

Warto też mieć na względzie, że małżonkowie poniosą też koszt sporządzenia odpisów aktu notarialnego – 1 odpis to wydatek kilkunastu złotych.

WZÓR INTERCYZY

Nie ma jednakowego wzoru tej umowy – zainteresowani mogą sami określić, co chcą zrobić z majątkiem, jak chcą go np. rozdzielić majątek. Natomiast pamiętać należy, że nie może to być umowa inna niż notarialna. Ważna pod względem prawnym jest tylko intercyza zawarta w formie aktu notarialnego.

INTERCYZA A DŁUGI

Zdarza się, że gdy ktoś ma długi, chce zawrzeć umowę o rozdzielności majątku. Powodem zawarcia intercyzy, w której stwierdzona jest rozdzielność, jest ochronienie majątku przed wierzycielem lub wierzycielami.

Jednak należy też pamiętać o tym, że umowa intercyzy musi być zawarta przed powstaniem zobowiązań współmałżonka. Inaczej nie ma zastosowania i za długi trzeba zapłacić całym majątkiem.

Umowa intercyzy wywołuje skutki prawne dopiero od dnia jej zawarcia, a więc za długi, które powstały przed podpisaniem umowy, będą oboje małżonkowie odpowiadali tak, jakby nie doszło do rozdzielności.

Istotny jest też fakt, iż umowa rozdzielności majątkowej ma zastosowanie, gdy wierzyciele wiedzieli o zawarciu intercyzy przed podpisaniem umów z danym dłużnikiem.

§

PODSTAWA PRAWNA

Art. 50. Uprawnienia wierzyciela w razie rozszerzenia wspólności majątkowej

Jeżeli wierzytelność powstała przed rozszerzeniem wspólności, wierzyciel, którego dłużnikiem jest tylko jeden małżonek, może żądać zaspokojenia także z tych przedmiotów majątkowych, które należałyby do majątku osobistego dłużnika, gdyby wspólność majątkowa nie została rozszerzona.

Źródło: Dz.U.2019.0.2086 t.j. – Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy

NAJCZĘSTSZE PYTANIA

 

1. Czy rozdzielność majątkowa sprawi, że nie dziedziczę?

Dziedziczenie odbywa się normalnie, chyba, że został spisany testament, w którym pominięty został współmałżonek.


 

2. Jeśli po ślubie otrzymam spadek, co się stanie?

Wejdzie on do tzw. majątku osobistego. Uwaga – urządzenia domowe tj.: pralka, będą majątkiem wspólnym.


 

3. Sprzedałem dom, który był majątkiem osobistym. Teraz kupiłem drugi. Czy on będzie wspólnym majątkiem?

Nie.

 


PODSUMOWANIE

Żródła:
http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20180000272/O/D20180272.pdf

Komentarze (2)

Pytanie. te koszty intercyzy a wielkosc majatku to odnosi sie tylko do intercyzy podpisanej przez malzenstwa, nie przed malzenstwem? jesli intercyza jest spisywana przed malzenstwem czy podobne oplaty sa w przypadku wlaczania jakiejs czesci wspolnej ?
Koszt intercyzy a wielkość majątku
wartość majątku: do 3 tys. zł – opłata 100 zł; ect…

a jak w przypadku upadłosci konsumenckiej wspolmażonka? czy w takim wypadku intercyza może zostac spisana?