Maksymalne oprocentowanie kredytu i pożyczki

Maksymalne oprocentowanie kredytu i pożyczki

author
Halszka Gronek
22 marca 2020
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Wszystkie instytucje finansowe, jakie działają na polskim rynku bankowym, mają możliwość samodzielnego ustalania kosztów udzielanych kredytów. Co istotne jednak, każdą z tych firm obowiązuje wspólna granica maksymalnego oprocentowania.

Spis treści:

  1. Czym jest oprocentowanie?
  2. Ustawa antylichwiarska a maksymalne oprocentowanie
  3. Ustawa antylichwiarska - podstawa prawna
  4. Maksymalne oprocentowanie kredytu
  5. Maksymalne oprocentowanie pożyczki
  6. Maksymalne oprocentowanie pożyczki prywatnej
  7. Maksymalne oprocentowanie a RRSO
  8. Co składa się na koszt kredytu?
Zwiń spis treści

Czym jest oprocentowanie?

Oprocentowanie stanowi koszt, który klient poniesie w związku ze spłatą zobowiązania. Oprocentowanie może być stałe lub zmienne.

Konkretne przepisy prawne wyznaczają maksymalną wysokość oprocentowania. Zgodnie z Ustawą z 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim oraz Kodeksem Cywilnym, maksymalne oprocentowanie kredytu bankowego lub pożyczki nie może przekroczyć dwukrotności odsetek ustawowych, które są równe sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego, a także stawki 3,5%.

Na polskim rynku znajdziemy wiele ofert produktów finansowych. Kredyt online, pożyczka na dowód, szybka chwilówka – to tylko niektóre propozycje, z których możemy skorzystać. Klient decydując się na jakiekolwiek zobowiązanie, chce mieć pewność, że skorzysta z niego na jasnych warunkach. Na straży bezpieczeństwa kredytobiorców stoi między innymi Ustawa antylichwiarska.

Ustawa antylichwiarska a maksymalne oprocentowanie

Przed marcem 2016 roku polski rynek pożyczkowy był jedynie pobieżnie kontrolowany przez odpowiednie organy państwowe. Pożyczek udzielało wiele firm, jakie z prawnego punktu widzenia były jednostkami niepewnymi, bowiem ówczesne przepisy nie ograniczały sposobu prowadzenia przez nie działalności ani polityki pożyczkowej.

Sytuację tę zmieniło wejście w życie Ustawy antylichwiarskiej, a dokładniej – znowelizowanej Ustawy o Nadzorze nad Rynkiem Finansowym. Ten akt prawny został przyjęty przez rząd już w lipcu 2015 roku, lecz zaczął w pełni obowiązywać wraz z dniem 11. marca 2016 roku. Znowelizowana ustawa została potocznie nazwaną „antylichwiarską”, ponieważ zmiany, jakie wprowadziła w życie, z największą siłą uderzyły w nieuczciwych pożyczkodawców windujących koszty oferowanych przez siebie produktów. Głównym założeniem tej ustawy była więc walka z lichwą.

Ustawa antylichwiarska wprowadziła w życie regulacje prawne dotyczące kosztów zaciąganych przez Konsumentów pożyczek oraz kredytów. Jeden z najistotniejszych zapisów tej ustawy poświęcony został maksymalnym kosztom produktów oferowanych przez instytucje finansowe na polskim rynku pożyczkowym.

Od 1. stycznia 2016 roku na mocy zmian wprowadzonych do Kodeksu Cywilnego sposób wyliczania maksymalnego oprocentowania uległ jednak zmianie. Obecnie stanowi on dwukrotność odsetek ustawowych, które oblicza się poprzez dodanie 3,5 punktów procentowych do wartości obowiązującej stopy referencyjnej NBP.

Maksymalne odsetki wynoszą więc: 2 x (stopa referencyjna NBP 1,5% + 3,5%) = 10%.

Ustawa antylichwiarska - podstawa prawna

Obecnie obowiązujący pułap maksymalnego oprocentowania nominalnego dla kredytów i pożyczek udzielanych w Polsce określony został w artykule 359. Kodeksu Cywilnego. Aktualna na dzień dzisiejszy wersja tego tekstu weszła w życie wraz z dniem 29. maja 2018 roku.

PODSTAWA PRAWNA

Kodeks cywilny, Księga Trzecia – Zobowiązania, Tytuł I Przepisy ogólne, Art. 359.

§ 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki
ustawowe w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 3,5 punktów procentowych.
§ 2[1]. Maksymalna wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej nie może w stosunku rocznym przekraczać dwukrotności wysokości odsetek ustawowych (odsetki maksymalne).
§ 2[2]. Jeżeli wysokość odsetek wynikających z czynności prawnej przekracza wysokość odsetek maksymalnych, należą się odsetki maksymalne.
§ 2[3]. Postanowienia umowne nie mogą wyłączać ani ograniczać przepisów o odsetkach maksymalnych, także w razie dokonania wyboru prawa obcego. W takim przypadku stosuje się przepisy ustawy.
§ 4. Minister Sprawiedliwości ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej “Monitor Polski”, wysokość odsetek ustawowych.

Maksymalne oprocentowanie kredytu

Kredyt, w przeciwieństwie do szybkiej pożyczki czy „chwilówki”, jest bardziej stabilnym i korzystnym rozwiązaniem, jednak co za tym idzie – aby go otrzymać, trzeba wykazać się odpowiednio wysoką zdolnością oraz wiarygodnością kredytową.

Maksymalne oprocentowanie kredytów i pożyczek, jakie obecnie wynosi 10%, nie jest dla banków znaczącym ograniczeniem. Według naszych analiz przeciętne oprocentowanie kredytów na polskim rynku waha się bowiem od 3% do 8%.

Kredyty są zwykle udzielane na spore sumy pieniędzy, a co za tym idzie – na długi czas spłaty. Banki mają więc możliwość doliczenia wielu opłat pozaodsetkowych, np. związanych z prowadzeniem konta czy wykupieniem produktów cross-sell, których to kosztów nie przewidują „chwilówki”. Ponadto kredyty często wiążą się z koniecznością uiszczenia prowizji bankowej, a więc kredytodawcy mają na czym zarobić.

Maksymalne oprocentowanie pożyczki

Oprocentowanie pożyczek gotówkowych zwykle jest nieco wyższe niż w przypadku kredytów – bowiem produkt ten udzielany jest zazwyczaj na krótszy okres spłaty i na niższą sumę, niż kredyt. Jest tak w przypadku pożyczki na dowód lub szybkiej pożyczki na raty. Banki, które oferują pożyczki, mogą doliczyć pewne opłaty pozaodsetkowe, jednak nie jest ich zwykle tak dużo, jak w przypadku kredytów. Odchodzą bowiem opłaty ubezpieczeniowe czy te związane z zabezpieczeniem produktu.

Tak samo jak w przypadku kredytu, oprocentowanie pożyczki nie może przekroczyć 10%.

Pożyczkodawcy zarabiają zwykle na udzieleniu samego kredytu, lecz skoro pożyczki są produktem o krótszym okresie spłaty niż spore kredyty, np. kredyty hipoteczne (a im dłużej spłacamy zobowiązanie, tym dłużej kredytobiorca zarabia), banki muszą zwiększyć oprocentowanie danego produktu, by udzielenie go wciąż im się opłacało.

Maksymalne oprocentowanie pożyczki prywatnej

Maksymalna granica oprocentowania produktów pieniężnych dotyczy także pożyczek udzielanych przez parabanki i prywatne firmy. W ich przypadku oprocentowanie także nie może przekroczyć limitu 10%.

Na czym więc sprzedawcy „chwilówek” zarabiają? Spore koszty szybkich pożyczek od firm prywatnych wynikają z faktu, iż są one zwykle udzielane na krótki czas spłaty – np. 3-6 miesięcy. I choć oprocentowanie danych pożyczek niezależnie od okresu spłaty zobowiązania nie może przekroczyć 10%, koszta pozaodsetkowe mogą zostać wywindowane w przypadku pożyczek na kilka miesięcy.
Dzieje się tak dlatego, że wskaźnik RRSO, którego wartość uwzględnia koszta pozaodsetkowe, wyznacza roczną stopę rzeczywistych kosztów pożyczki – a nie kilkumiesięczną. Jeśli więc spłacimy drogą „chwilówkę” w trzy miesiące, a pozostałe 9 miesięcy będziemy wolni od zobowiązania, wskaźnik rocznej stopy będzie wciąż wyglądał na korzystny, bowiem jego wartość rozłoży się na wszystkie 12 miesięcy roku.

Maksymalne oprocentowanie a RRSO

Ograniczenia Ustawy antylichwiarskiej, której założenia nieco zmodyfikowały w późniejszych latach zmiany w Kodeksie cywilnym, dotyczą jedynie maksymalnego poziomu oprocentowania nominalnego dla pożyczek, np. pożyczek na raty i kredytów, lecz nie uwzględniają już owego 10-procentowego limitu dla pozaodsetkowej części kosztów produktów. Jest to niezwykle ważna uwaga dla wszystkich Konsumentów, którzy nie do końca znają się na tajnikach bankowości i dla tych, którzy nie wiedzą, czym tam naprawdę jest RRSO.

RRSO, czyli Rzeczywista Roczna Stopa Oprocentowania, to wskaźnik, który procentowo określa wszystkie koszty kredytu lub pożyczki. RRSO uwzględnia więc nie tylko wartość oprocentowania, lecz także innych pozaodsetkowych opłat, np. prowizji czy kosztów ubezpieczenia.

Nawet jeśli instytucje finansowe będą przestrzegać maksymalnej granicy oprocentowania swych produktów, nie odznacza to jednoznacznie, że dana oferta będzie korzystna. Wszystko zależy bowiem od kosztów pozaodsetkowych i ich wysokości. Dlatego właśnie warto przyglądać się wskaźnikowi RRSO danych produktów.

Co składa się na koszt kredytu?

Reasumując, zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 359 § 21 w zw. z art. 359 § 2 kodeksu cywilnego), maksymalny koszt odsetek nie może być wyższy niż dwukrotna wartość odsetek ustawowych. Są one określone sumą stopy referencyjnej NBP (10% w stosunku rocznym).

Trochę inaczej wygląda sytuacja w przypadku spłaty kredytu po terminie. Wówczas z powodu opóźnienia odsetki nie mogą przekraczać dwukrotności odsetek ustawowych za opóźnienie, a te są równe sumie stopy referencyjnej NBP (14%).

Ważne! Chociaż do całkowitego kosztu zobowiązania zalicza się bardzo dużo elementów, to warto pamiętać, że nie wlicza się do niego kosztów opłat notarialnych ponoszonych przez konsumenta.

Poza odsetkami na całkowity koszt kredytu lub pożyczki składa się jeszcze wiele elementów. Należą do niego jeszcze między innymi: opłata przygotowawcza, kapitał, prowizja, wysokość oprocentowania, opłata za rozpatrzenie wniosku, opłata weryfikacyjna, opłata za ustanowienie zabezpieczenia, odsetki, ubezpieczenie zobowiązania lub opłata administracyjna.

Źródła:

https://www.uokik.gov.pl/faq_kredyty_pozyczki_lokaty.php#faq1237

https://www.knf.gov.pl/knf/pl/komponenty/img/Kredyt_bankowy_i_pozyczka_Wojcicka.pdf

https://rf.gov.pl/sprawy-biezace/Na_co_zwrocic_uwage_przed_podpisaniem_umowy_o_kredyt_pozyczke__22220

author
Halszka Gronek
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Wszystkie komentarze

2020-07-01 00:48:52

Więc mówiąc wprost jaka jest maksymalna stopa oprocentowania RRSO na rok 2020?

Podobne artykuły

Które banki oferują najlepszą jakość obsługi?

Ranking “Instytucja roku” to plebiscyt, który sprawdza między innymi obsługę w zdalnych kanałach kontaktu banku. Aktualnie eksperci zbierają informację o bankach w różnych dziedzinach ich działalności. Sprawdź, które instytucje znalazły się w czołówce tegorocznego zestawienia.

author
Aneta Jankowska
10 grudnia 2018
Dziennikarka, ukończyła studia dziennikarskie na Uniwersytecie Gdańskim i zdobyła doświadczenie w Radiu MORS. Posiada praktyczne doświadczenie finansowe jako właścicielka kawiarni.

Jak osiągnąć wolność finansową?

Czy pracując na etacie można czuć się niezależnym? Czy wolny rynek naprawdę gwarantuje nam wolność? Na czym polega wolność finansowa i jakim sposobem ją osiągnąć? – na te i na wiele innych pytań postaramy się odpowiedzieć w dzisiejszym artykule.

author
Halszka Gronek
19 listopada 2018
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com, ukończyła dziennikarstwo i socjologię na Uniwersytecie Gdańskim. Autorka kompendiów wiedzy na temat społecznych aspektów świata finansów i ekonomii.

Kredyt samochodowy Lubin

Szukasz najlepszej propozycji kredytu samochodowego w Lubinie? Sprawdź poniższe zestawienie. Maksymalna kwota możliwa do uzyskania, to nawet 500 000 zł.

author
Patryk Byczek
13 listopada 2017
Ekspert finansowy, z zadluzenia.com związany od 2015 roku. Absolwent Uniwersytetu Gdańskiego. Redaktor naczelny portalu, specjalizuje się w analizie produktów finansowych, promocji bankowych i recenzowaniu kredytów.

Kredyt hipoteczny Legionowo

Poszukujesz najlepszego kredytu hipotecznego w Legionowie? Zapoznaj się z rankingiem najlepszych ofert. Wniosek o kredyt możemy bezpłatnie złożyć przez Internet lub w oddziale banku w Legionowie. Maksymalna kwota kredytu to nawet 90% wartości nieruchomości ze spłatą do 35 lat.

author
Dorota Grycko
25 lutego 2023
Ekspertka finansowa na zadluzenia.com od 2021, absolwentka filologii polskiej Uniwersytetu Gdańskiego. Specjalizuje się w edukacji, także finansowej, pomagając czytelnikom zrozumieć i kontrolować swoje finanse.

Polacy najczęściej w Europie chodzą do sklepów

13 razy w miesiącu w dynkoncie, 12 razy w miesiącu w małym sklepie spożywczym - taki jest blians sklepowych wizyt statystycznego Polaka. W badaniu Nielsena jesteśmy na pierwszym miejscu w Europie. Amerykański styl robienia zakupów zdecydowanie nie spodobał się Polakom - nadal wolimy robić zakupy niemal każdego dnia. 

author
Dominika Byczek
08 stycznia 2018
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.

Deutsche Bank w Gorzowie Wielkopolskim

W skład grupy bankowej Deutsche Bank wchodzi Deutsche Bank Polska. Oferuje on swoim Klientom niemal 150 placówek na terenie kraju. Jednym z miast, w którym bank ten posiada swój oddział stacjonarny, jest Gorzów Wielkopolski. 

author
Dominika Byczek
27 listopada 2017
Ekspertka finansowa, redaktorka, magister Uniwersytetu Gdańskiego. Z zadluzenia.com związana od 2014 roku, redaktor naczelna portalu do 2020 roku. Specjalizuje się w tworzeniu poradników finansowych.
Porównaj